Filosofisch stukje 2

De werkelijkheid van de constructie

Schrijven met een vleugje filosofie is een ietwat moeilijke maar verrijkende oefening. Het kan een medium zijn om te komen tot het essentiële: het mens-zijn en de kijk op de werkelijkheid. Over deze twee elementen wil ik mijn mening met jullie delen.

Laten we ten eerste beginnen met de werkelijkheid. Ik kan dit begrip verlichten door te stellen dat deze niet bestaat en dat dit een constructie is van onszelf die gelukkig voortdurend verandert. Pirandello, een filosoof, schreef hierover het volgende: “Er bestaat geen andere werkelijkheid buiten de kortstondige vorm die wij aan onszelf, aan de anderen, aan de dingen kunnen geven. De werkelijkheid die ik voor u bezit ligt in de vorm die u mij geeft, maar dat is een werkelijkheid voor u, niet voor mij; de werkelijkheid die u voor mij bezit ligt in de vorm die ik u geef. Voor mezelf ligt mijn werkelijkheid slechts in de vorm die ik mezelf kan geven. En hoe? Door mezelf te construeren”.
Betekent dit dat onze werk- of vriendschaprelatie schijn is? Zeker niet, omdat wij geloven in deze constructie die de werkelijkheid is.

Het voortdurend veranderen van deze werkelijkheid moet je zien als een rivier die meandert: wij blijven behoren aan de rivier, maar zoeken voortdurend naar uitwegen waardoor onze kijk verandert. Om dezelfde filosoof aan te halen: “Onze wil hoeft maar een klein beetje te veranderen en onze gevoelens hoeven slechts heel weinig te verschuiven of te veranderen en daar gaat onze werkelijkheid! We merken dan meteen dat het niet anders was dan een illusie van ons”.

Ik besef dat dit laatste moeilijk te vatten is. Zeker als je gelooft in de goedheid van mensen. Maar dan nog kan je met je hoofd tegen een muur lopen wanneer het pad dat je bewandelt met je naasten of kennissen abrupt eindigt. Toch is het geloof in de goedheid van mensen en de constructie die je met hen deelt te verkiezen boven de idee dat deze constructie waardeloos zou zijn.

Immers, de kracht die mensen je kunnen geven is van onschatbare waarde en is te allen tijde te koesteren. De kracht die je ontvangt kan je ten eerste zelf aanwenden om deze door te geven aan anderen. Op deze manier draagt ieder haar of zijn steentje bij tot een betere maatschappij. Ten tweede kan deze kracht ervoor zorgen dat je je eigen moeilijkheden of zwakheden kunt overstijgen. Het is deze kracht die je aanzet een betere persoon te worden en bovendien geeft het de ‘schenker’ van deze kracht een enorme voldoening die op zijn beurt een krachtbron is om verder te doen.

Eindigen wil ik doen door te schrijven dat het dankzij jullie is dat ik uitgegroeid ben tot de persoon die vandaag ik mag zijn: een persoon die meer dan vroeger kan opkomen voor zichzelf en voor anderen. Het ‘zorgdragen’ voor anderen is het beste wat mij ooit is overkomen en die ik hoog in het vaandel draag. En als de werkelijkheid toch een constructie is, dan is het best wel prettig te leven in deze mooie werkelijkheid.